President in ballingschap

De afgelopen vier jaar beheersen chaos en conflicten ogenschijnlijk het nieuws uit het Witte Huis. Al die ruzies en relletjes leiden echter af van de mechanismen die erachter schuilgaan. De afgelopen weken zijn niet anders. De weigering van de president om zijn verlies toe te geven, past in zijn exit-strategie: aan de macht blijven.

Door zijn kont tegen de krib te gooien, legt de president een belangrijke basis voor de komende jaren. Jaren waarin hij de enorme media-aandacht, passionele steun van miljoenen Amerikanen en het partijleiderschap van de Republikeinse partij niet kwijt wil. Trump mag dan aftreden, hij blijft de president van ‘zijn’ achterban.

Vannacht werd bekend dat de president officieel toestemming heeft gegeven om de transitie van Joe Biden te starten, maar tegelijkertijd zijn rechtszaken doorzet. Door onder het mom van vals spel af te treden, wil Trump een president in ballingschap worden.

Critici wijzen erop dat Trump met zijn acties de wittebroodsweken van Biden bemoeilijkt en mogelijk de hele democratie om zeep helpt. Dat laatste is schromelijk overdreven – Trump heeft het recht om te vragen om hertellingen en of hij het nu wil of niet, als de uitslag niet verandert vertrekt hij op 20 januari gewoon uit het Witte Huis. Bronnen rondom de president bevestigden al eerder dat hij dit zelf ook weet.

Hoe zien de komende jaren er dan uit?

Door te verkassen naar Mar-a-Lago, door de pers de afgelopen jaren al het winter-Witte Huis genoemd, houdt Trump straks kantoor in zijn eigen versie van het Witte Huis. Door twitter als megafoon te blijven gebruiken, blijft hij de traditionele media bespelen. En door boven de markt te laten hangen dat hij in 2024 weer een gooi naar het presidentschap doet, houdt hij de Republikeinse partij in zijn greep en bevriest hij de kansen van potentiële opvolgers. Presidentscampagnes komen immers lastig van de grond als de partijmachine al bezet is en donateurs hun geld op zak houden.

Als bijkomend voordeel kan Trump zijn gepassioneerde achterban bijvoorbeeld enthousiasmeren voor zijn eigen televisiezender en mogelijke juridische problemen als politieke heksenjachten wegzetten.

De afgelopen maanden luidde de meest gestelde vraag: wie gaat er winnen? De afgelopen weken stond er een andere vraag met stipt op één: wanneer geeft Trump zijn verlies toe? Een veel interessantere vraag is: welke Republikein durft het straks aan om ‘hun’ president van zijn troon te stoten? De club houdt zich voorlopig stil.

Voorlopig blijft de Republikeinse partij daarom de Trump-partij – een club die America First heeft omarmd en weinig trek heeft in het compromis. Dat bemoeilijkt niet alleen de wittebroodsweken van Biden, maar zijn hele ambstermijn.